?sk?dar ?niversitesi Rekt?r Danışmanı ve İnsan ve Toplum Bilimleri Fak?ltesi Psikoloji B?l?m? ?ğr. ?yesi Prof. Dr. Sırrı Akbaba, sanal zorbalığın t?rlerine ve ?zelliklerine ilişkin a?ıklamalarda bulundu.

Sanal zorbalığın, bir birey veya grubun, kendisini savunamayacak durumda olan mağdura karşı ?eşitli iletişim ara?larını kullanarak ger?ekleştirdiği tekrarlayıcı ve k?t? niyetli saldırgan davranışlar olduğunu belirten Prof. Dr. Sırrı Akbaba, sanal zorbalığa ?rnek olarak şunları s?yledi:

"Cep telefonuyla bir bireyin gizlice ve utan? verici fotoğraflarını ?ekme,

Birisini utandıran ya da k?t?leyen web sayfaları hazırlama,

Elektronik posta veya cep telefonu mesajı ile aşağılayıcı, alay edici, cinsel taciz ve şiddet i?eren mesajlar g?nderme,

Sanal ortamda mağdura ilişkin dedikodular yayma,

Kişisel konuşmaları kopyalama ve başkalarına g?nderme gibi eylemleri sıraladı."

Siber zorbalığın diğer isimlerinin ‘elektronik zorbalık,?internet zorbalığı,?dijital zorbalık?ve??evirim i?i zarar verme’ olduğunu ifade eden Akbaba, “Sanal zorbalıkla ilişkili kişilerden hareketle ?? grup kavramdan s?z edilebilir. Bunlar, sanal zorbalık, sanal mağdurluk ve?sanal zorba/mağdurluk.” dedi.

Sanal zorbalığın ?zelliklerine de değinen Akbaba, “Sanal ortamda zorbanın kimliğini rahatlıkla gizleyebildiği g?r?l?yor. Kimliğini gizleme olanağının bulunması, sanal zorbanın e-posta ve web tabanlı uygulamaları tehdit etme, alaya alma ve s?ylenti ?ıkarma gibi davranışları ger?ekleştirmek amacıyla yakalanma ve cezalandırılma korkusu olmaksızın rahatlıkla kullanabilmesini sağlıyor.” şeklinde a?ıkladı.

Bir diğer ?zelliğin g?? dengesizliği olduğunu belirten Akbaba, “Sanal ortamda bulunan materyalden ka?ınma ve bu materyali ortadan kaldırma olduk?a g??t?r. Sanal zorbanın bilgi ve iletişim teknolojilerini sanal mağdurdan daha iyi kullanması ve sanal zorbanın sanal ortamda sanal mağdurdan daha y?ksek stat?ye sahip olması, g?? dengesizliğine yol a?an durumlara ?rnek olarak verilebilir.” diye konuştu.

Akbaba, sanal alanın yeterince denetlenmemesinin de sanal zorbaların ama?larına ulaşabilmesini sağlayan bir diğer etmen olduğunu vurguladı.

Sanal zorbalık i?eren materyalin ‘kes-kopyala-yapıştır’ ve ‘ilet’ y?ntemleri sayesinde kısa s?rede bir?ok kişiye ulaştırılabilmesinin sanal zorbalığın kontrol?n? ve sanal zorbalıkla m?cadeleyi g??leştirdiğine dikkat ?eken Prof. Dr. Sırrı Akbaba, s?zlerini ş?yle tamamladı:

“Geleneksel zorbalıkta, mağduriyet az kişi tarafından bilindiği i?in etkisi de az olur.?Sanal zorbalık i?eren materyal ?evrimi?i ortama bir kez y?klendiğinde orijinali silinse bile bir?ok kopyasının sanal ortamda saklanabilmesi ve diğer insanların erişimine a?ık halde tutulabilmesi m?mk?n. Bu da mağdurun yaşadığı utan? ve korkunun s?rmesine neden oluyor. Sanal mağdur, bu materyali her okuduğunda, izlediğinde veya dinlediğinde aynı acıyı tekrar yaşıyor. Geleneksel zorbalıkta etki, zihinsel yaşantının haricinde zorbalığın olduğu zaman ile sınırlı kalır.”?

Hibya Haber Ajansı